Reda stawia na zdrowe relacje w cyfrowym świecie. Trwa duży miejski projekt dla młodzieży i nauczycieli szkół podstawowych

W rzeczywistości, w której młodzi ludzie dorastają równolegle w świecie realnym i cyfrowym, coraz trudniej oddzielić jedno od drugiego, a jeszcze trudniej zadbać o właściwe proporcje między nimi. To właśnie dlatego nasze miasto we współpracy z Fundacją Enabler rozpoczęło w marcu realizację kompleksowego projektu edukacyjno-profilaktycznego „Echo relacji. Profilaktyka cyfrowych uzależnień w dobie sztucznej empatii”. To ważne, systemowe działanie miejskie, które pokazuje, że samorząd nie tylko obserwuje zmieniającą się rzeczywistość, ale aktywnie na nią odpowiada, łącząc siły z organizacją pozarządową posiadającą doświadczenie i praktyczne kompetencje w pracy z młodzieżą.

Ta współpraca nie jest przypadkowa. Z jednej strony stoi odpowiedzialność miasta za jakość życia i rozwój młodych mieszkańców, z drugiej wiedza i elastyczność działania organizacji społecznej, która na co dzień pracuje z dziećmi i młodzieżą w obszarze edukacji cyfrowej oraz profilaktyki. W efekcie powstaje projekt, który jest realnym wsparciem dla szkół, uczennic i uczniów i nauczycielek i nauczycieli. Program będzie realizowany od marca do listopada 2026 roku w pięciu szkołach podstawowych w Redzie i obejmie ponad 1200 uczniów oraz co najmniej 50 nauczycieli, co czyni go jednym z największych tego typu działań profilaktycznych prowadzonych lokalnie.

„Nie ma sensu udawać, że tak szeroko zakrojone przedsięwzięcie przejdzie niezauważenie w codziennym funkcjonowaniu szkół. Wprowadzenie setek godzin warsztatów, obecność zewnętrznych trenerów, konieczność dopasowania harmonogramów i organizacji zajęć oznaczają jedno – pojawił się pewien organizacyjny ruch, a momentami nawet lekki chaos. Plan lekcji musiał się ugiąć, rutyna została chwilowo zakłócona, a szkoła na moment przyjmuje inny rytm działania. Tyle że jest to dokładnie ten rodzaj „zamieszania”, który świadczy o rozwoju, o reagowaniu na realne potrzeby i o gotowości do podejmowania wyzwań. Jeśli bowiem alternatywą miałaby być wygodna stabilność, w której trudne tematy są odkładane na później, to odpowiedź wydaje się oczywista – zdecydowanie warto wybrać działanie. Dziękuję wszystkim Dyrektorkom i Dyrektorom oraz pracownikom szkół, którzy w włączyli się w projekt i pozwolili na elastyczność w działaniu szkół na czas trwania projektu„– dodaje Jakub Pilarski, zastępca Burmistrza.

Temat, którego dotyczy projekt, jest jednym z najważniejszych wyzwań współczesności. Dzisiejsza młodzież funkcjonuje w świecie algorytmów, powiadomień, nieustannego przepływu informacji i presji społecznej, która nie kończy się wraz z dzwonkiem szkolnym. Coraz częściej obserwujemy sytuacje, w których młody człowiek, mimo ciągłej obecności w sieci, doświadcza samotności, ma trudności w budowaniu relacji twarzą w twarz, a jego poczucie własnej wartości uzależnione jest od liczby reakcji w mediach społecznościowych. Do tego dochodzi zjawisko określane jako „sztuczna empatia”, czyli emocjonalne przywiązanie do narzędzi cyfrowych, rozmów z algorytmami czy wirtualnych relacji, które dają iluzję bliskości, ale nie zastępują prawdziwego kontaktu z drugim człowiekiem. W ramach projektu każda z klas (VI-VIII) skorzysta z pięciu dwugodzinnych warsztatów:

• Zalogowani czy uwięzieni? Jak nie wpaść w cyfrową spiralę;
• Złudzenie bliskości. Kiedy sztuczna empatia zastępuje prawdziwe relacje;
• O bezpieczeństwie i emocjonalnych pułapkach online;
• Mój cyfrowy cień – jak technologia przejmuje kontrolę nad moim wizerunkiem;
• Odłącz się, by naprawdę być. Profilaktyka przeciążenia cyfrowego.

Projekt „Echo relacji” nie próbuje z tym zjawiskiem walczyć poprzez zakazy czy moralizowanie. Jego siłą jest edukacja oparta na doświadczeniu, rozmowie i refleksji. Uczennice i uczniowie klas VI-VIII biorą udział w cyklu warsztatów, które pozwolą im lepiej zrozumieć mechanizmy działania technologii, nauczyć się rozpoznawać pierwsze sygnały uzależnień, a także rozwijać umiejętności niezbędne do funkcjonowania w świecie pełnym bodźców i cyfrowych pokus. Będzie to praca nad emocjami, nad zdolnością do samoregulacji, nad budowaniem relacji i nad odzyskiwaniem równowagi między tym, co online, a tym, co realne. To kompetencje, które w praktyce decydują o jakości życia młodego człowieka, jego zdrowiu psychicznym i zdolności do budowania trwałych więzi.

Równolegle bardzo ważnym elementem projektu jest wsparcie grona pedagogicznego, które na co dzień obserwuje zmiany zachodzące wśród dzieci i młodzieży, ale nie zawsze mają narzędzia, by na nie skutecznie reagować. Specjalistyczne szkolenia pozwolą im lepiej zrozumieć nowe formy uzależnień, rolę sztucznej inteligencji i mediów społecznościowych w kształtowaniu zachowań młodzieży, a także wyposażą ich w konkretne rozwiązania, które można wdrożyć w codziennej pracy wychowawczej. Dzięki temu szkoła staje się nie tylko miejscem przekazywania wiedzy, lecz także przestrzenią wspierającą dobrostan psychiczny i rozwój społeczny dzieci.

Największą wartością tego przedsięwzięcia jest jednak jego długofalowy charakter. To nie jest jednorazowa akcja, która kończy się wraz z ostatnim warsztatem. To proces, który pozostawi po sobie trwałe efekty – w postaci większej świadomości młodzieży, lepszych kompetencji emocjonalnych, silniejszych relacji rówieśniczych oraz przygotowanej kadry pedagogicznej, która będzie mogła kontynuować działania profilaktyczne w przyszłości.

Realizacja „Echa relacji” to wyraźny sygnał, że Reda traktuje rozwój młodych mieszkanek i mieszkańców poważnie i odpowiedzialnie. W świecie, w którym technologia rozwija się szybciej niż nasze społeczne nawyki, nie wystarczy nadążać, trzeba działać świadomie i odważnie. Nawet jeśli oznacza to chwilowe wyjście poza utarte schematy organizacyjne. Bo w tej perspektywie nie chodzi o chwilowy komfort, tylko o coś znacznie ważniejszego – o przyszłość dzieci i młodzieży, które już dziś budują swoje życie pomiędzy światem realnym a cyfrowym.